नोटबुक

[नोटबुक] त्रिविको मिचाइ

विभु लुइटेल, श्रावण ३१, २०७५

३० दिनपछि जाँदा जवाफ आयो, “तपार्इंको ट्रान्सक्रिप्ट त आएकै छैन । केही दिनपछि आउनुहोस् ।”
पुरा पढ्नुहोस्

[नोटबुक] स्वातिका प्रश्नैप्रश्न

सुरेशराज न्यौपाने, श्रावण २४, २०७५

९ साउनको मध्यरातमा नयाँदिल्लीको मुर्निकाबाट गैरकानुनीमा रुपमा कुवेत र इराक पठाइने भन्दै एक महिनादेखि बन्धक बनाइएका १६ नेपाली महिलाको उद्धारको नेतृत्व गरेकी थिइन्, दिल्ली महिला आयोगकी अध्यक्ष स्वाति मालिवालले । स्वाति महिला तथा बालबालिकामाथि हुने हिंसा र चेलीबेटी बेचबिखनविरुद्धको अभियन्ताका रुपमा चिनिन्छिन् ।

गत वैशाखमा जम्मु र उत्तरप्रदेशलगायत भारतका विभिन्न राज्यमा बालिका र महिलाको बलात्कार र हत्या शृंखला बढ्दै गएपछि अपराधीलाई कडाभन्दा कडा कानुन ल्याउनुपर्ने माग राख्दै राख्दै उनी १० दिनसम्म अनशन बसेकी थिइन् । अनशनपछि भारत सरकारले १० वर्षमुनिका बालिकालाई बलात्कार गर्नेलाई मृत्युदण्ड सजायसहितको कानुन ल्याएको थियो । परिचय अनुसार नै नेपाली चेलीलाई उद्धारपछि आश्रयस्थल पुर्‍याउने बन्दोबस्त नहुन्जेल आवश्यक कानुनी प्रक्रिया पूरा गर्न उनी आफैँ सक्रिय भइन् । सबै औपचारिक प्रक्रिया पूरा गरेपछि मात्र घरतर्फ लागिन् ।

त्यसक्रममा परिचय भएपछि उनले करिब आधा दर्जन प्रश्न तेस्र्याइन् मसित । नेपाली चेली किन दिल्लीलगायतका सहरमा पुर्‍याइन्छन् ? नेपाल सरकार के हेरेर बसेको छ ? सीमामा किन कडाइ गरिँदैन ? यिनीहरुलाई केही भएको भए कसले जिम्मेवारी लिन्थे ? स्वातिका तिखा प्रश्नका जवाफ मसँग थिएनन् । यी प्रश्न त सीधै नेपाल सरकारलाई नै सोधिनुपथ्र्यो ।

खाली खुट्टा सरर...

स्वातिको दसदिने अनशनलाई भारतीय सञ्चारमाध्यमले दिएको प्राथमिकताले मेरो ध्यान खिच्यो र अनशनस्थल राजघाट पुगेको थिएँ, ९ वैशाखमा । पाँच फिट अग्लो मञ्चमा शुभचिन्तकले घेरिएकी थिइन्, स्वाति । अनशनको अन्तिम अर्थात्, नवौँ दिन उनको अवस्था निकै नाजुक थियो । शरीर पूरै गलेको थियो । बोल्नसमेत निकै असहज थियो । तैपनि, सहयोगीमार्फत आफ्नो परिचय दिएपछि छोटो कुराकानी गर्न तयार भइन् । मञ्चमा जुत्ताचप्पल बर्जित भएकाले जुत्ता खोलेर उत्रिएँ । अनशन र मुद्दाबारे छोटो कुरा भयो ।

स्वातिसँग कुरा गर्न पाएर समाचारको खुराक पाएकोमा भन्दा पनि सकारात्मक अभियानप्रति ऐक्यबद्धता जनाउन पाएकामा म निकै खुसी थिएँ । तर, त्यो खुसी धेरै बेर टिकेन । मञ्चबाट तल झर्दा जुत्ता थिएन । निकै बेर खोज्दा पनि नभेटेपछि चोरी भयो भन्नेमा निश्चिन्त भएँ । सँगै गएका एक मित्रले भीडभाडमा मौका छोप्नेहरु जहाँ पनि हुन्छन्, कस्तो खल्लो भयो भन्दै सान्त्वना दिए ।

नहुनु भइसकेपछि चिन्ता गरिरहनुको कुनै अर्थ थिएन ।

ऊर्जा बैठकमा ऊर्जाविहीन

नेपाल र भारतबीच सम्पन्न ऊर्जा व्यापार सम्झौता (पीटीए) कार्यान्वयनका लागि गठित द्विपक्षीय सचिव र सहसचिवस्तरीय समितिको पााचौँ बैठकको अन्तिम दिन साँझ ४.३० बजेतिर नयाँदिल्लीको अशोक होटल परिसर पुगेको थिएँ । बैठक टुंगिए पनि अन्तिम निर्णयमा दुवै पक्षको हस्ताक्षर बाँकी रहेको सूचना ऊर्जा मन्त्रालयका सचिव र प्रवक्ताद्वयबाट प्राप्त भयो । त्यसपछि होटलकै लबीमै कुरिबस्दा बीचमा निस्किएका ऊर्जा सचिव, नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका प्रबन्ध निर्देशकसहितको टोली सूचना नदिई उम्कियो । अढाई घन्टा होटलकै लबीमा सुरक्षागार्डले मलाई नियालिरहेका रहेछन् । ७ बजेतिर आएर केरकार गर्न थाले । होटलमा कुनै कार्यक्रम नभएको र यसरी बिनाकाम लबीमा बस्न नपाउने भन्दै गर्जिए । मैले प्रतिवाद गर्नु उचित ठानिनँ । सीधै लबी म्यानेजरसँग कुरा गरेँ । ठीकै छ, अब एक घन्टा बस्नुस् भन्दै सुरक्षागार्डतर्फ इसारा गरे । तर, मैले त्यहाँ बस्न मन नलागेर आश्रयस्थल पुगेका बेला ऊर्जा मन्त्रालयका प्रवक्ता दिनेश घिमिरेको फोन आयो, “तपाईं हिँडिसक्नुभएछ, ऊर्जा क्षेत्रमा निकै महफ्वपूर्ण समझदारी भए नि ?” मेरा लागि त्यो बैठक पहिल्यै विशेष भइसकेको थियो ।

पुरा पढ्नुहोस्

[नोटबुक] कागज कारखाना खोइ ?

राजकुमार बानियाँ, असार २९, २०७५

सञ्चालकले कारखाना चलाउनभन्दा प्लटिङमा रुचि देखाएपछि उद्योगमन्त्री मातृका यादव झाडीमा परिणत भएको मिल्स पुन: सञ्चालनमा लागेका छन् ।
पुरा पढ्नुहोस्

[नोटबुक] गेन्टिङ हाइल्यान्डको चिसो

श्रद्धा अर्याल, असार २१, २०७५

झट्ट हेर्दा नेपालकै कुनै डाँडापाखाजस्तो लाग्ने गेन्टिङ हाइल्यान्डमा परेको मुसलधारे पानीले मौसम एक्कासि चिसो बनाइदियो । १ हजार ८ सय ६५ मिटर उचाइको गेन्टिङ हाइल्यान्डमा केबलकारबाट चढ्दै गर्दा उखरमाउलो गर्मीलाई जितेको महसुस हुन्थ्यो ।
पुरा पढ्नुहोस्

[नोटबुक] अमेरिकी भिसाको बल्छी

उपहारजंग शाह, असार १४, २०७५

भिसाको बल्छी फाल्ने अनि केही गरी दूतावासले पत्याइहाल्यो भने सित्तैँमा लाखौँ कुम्ल्याउने ठगहरुको नियत कहिले बुझ्ने सोझा नेपालीले ?
पुरा पढ्नुहोस्

स्वाभिमानी हर्क

वसन्तप्रताप सिंह, पुस १२, २०७४

‘उमेर १ सय ३ वर्ष । नाम हर्कबहादुर थापा । काठमाडाँै ज्ञानेश्वरमा जन्मेको हुँ । बझाङी राजाले सानैमा यहाँ ल्याएका हुन् ।’ बझाङ, खप्तड छान्ना गाउँपालिकाको पसल–बगरनजिक बाटोमा घुम्ती पसल चलाइरहेका वयोवृद्ध थापा आफ्नोबारेमा सोधीखोजी गर्नेलाई एकै सासमा आफ्नो छोटो परिचय सुनाउँछन् ।
पुरा पढ्नुहोस्

काठमाडौँका सात अश्वारोही

राजकुमार बानियाँ, पुस २, २०७४

काठमाडौँमा पर्यटकले प्रायस् टुँडिखेल वरपर क्यामरा घुमाइरहेको देख्छु, खासगरी घोडचढी सालिकमा । हामी त दिनहुँ देखे पनि नदेख्याजस्तै गर्छौं । उनीहरु रुखपात र पर्खालले छेकिएका तस्बिर खोजीखोजी खिच्छन् ।
पुरा पढ्नुहोस्

दह्रो प्रहार कहिले ?

सन्तोष आचार्य, आश्विन ९, २०७४

गोपाल खड्का प्रवृत्ति शक्तिमा रहँदा समाजको ठूलो हिस्सा उसको ताबेदार बन्न तँछाडमछाड गर्छ । सामाजिक दण्डभागी हुनुपर्ने यस्ता पात्रलाई पुज्ने परम्पराजस्तै छ हामीकहाँ । यसैले भ्रष्टाचारी हुनु पनि एउटा ल्याकत ठानिन्छ ।
पुरा पढ्नुहोस्

जारी छ, भ्रष्टाचारको आन्दोलन

नेपाल संवाददाता , आश्विन ९, २०७४

सरोकारवाला शक्तिकेन्द्रहरुमा ‘कुत’ बुझाउन सक्ने र त्यसका लागि ‘भ्रष्टाचारको बाली’ उमार्न सक्ने, यही हो योग्यता– घपलाविद् गोपाल खड्काको । ‘प्रक्रिया मिलाएर भ्रष्टाचार’ गर्न सक्ने योग्यता हो उनको ।
पुरा पढ्नुहोस्

झन्डै पदकको पासो

मनबहादुर बस्नेत, भाद्र १९, २०७४

“हेलो ! फलानो सर बोल्नुभएको होइन ?” “हो,” निश्चित भएपछि आफ्नो परिचयसहित फोन गर्नुको उद्देश्य बताएँ ।निकै ध्यान दिएर सुनेपछि उनले मैले खोजेको सूचना दिनुअगावै अचानक सोधे, “पत्रकारिता गर्नुभएको कति भो ?”
पुरा पढ्नुहोस्

नोटबुक

जनक नेपाल, पुस १९, २०७३

त्यसै त फ्लाइट डिले । त्यसमाथि एयर ट्राफिकजामले भैरहवा–काठमाडौँ उडानमै बुद्ध एयरले झन्डै एक घन्टा लगायो ।
पुरा पढ्नुहोस्